GiangNguyen

Author: giangnguyen

  • Tuần 38-2026

    Điểm tin:

    1. Chuyện trên trời: Mưa lớn kéo dài tại Nam bộ từ 18 đến 24/9, nhiều nơi sạt lở, có cây đổ gây chết và bị thương trong đô thị. Tại miền Bắc có người bị sụp cống mất tích.
      1. https://dantri.com.vn/thoi-tiet/tphcm-va-nam-bo-mua-lon-keo-dai-den-het-ngay-249-20260919193458437.htm
      2. https://tuoitre.vn/nam-sinh-roi-xuong-cong-tu-vong-da-xac-dinh-don-vi-quan-ly-he-thong-thoat-nuoc-10026092111344838.htm
      3. https://tuoitre.vn/nhanh-cay-roi-trung-xe-may-tren-duong-an-duong-vuong-nguoi-chong-tu-vong-100260918210121065.htm
      4. https://vnmha.mae.gov.vn/cuc-khi-tuong-thuy-van-dong-to-chuc-hoi-nghi-lan-thu-11-cua-nhom-tu-van-wmo-ve-du-bao-thoi-tiet-nguy-hiem-18771.htm
    2. Chuyện dưới biển: Deepsea: phát hiện mới về cách tôm krill ở Nam Cực tổng hợp chất dinh dưỡng tại vùng nước cực sâu dưới đáy biển, làm thay đổi nhận thức về vòng đời và hành vi của loài sinh vật có sinh khối lớn nhất thế giới và đóng vai trò quan trọng trong chuỗi thức ăn này. (https://news.nationalgeographic.org/scientific-first-national-geographic-explorers-discover-antarctic-krill-feeding-on-gases-from-deep-sea-thermal-vents/)
      1. Tại sao giờ người ta mới phát hiện ra? vì hơn 100 năm qua người ta chỉ tập trung nghiên cứu loài này ở vùng nước nông (300 mét trở lên, và mặc định rằng quá trình đẻ trứng (spawning) và sinh trưởng của chúng diễn ra chủ yếu gần bề mặt đại dương, nơi có ánh sáng mặt trời để vi tảo phát triển. Tuy nhiên, trong chuyến khảo sát thuộc chương trình National Geographic and Rolex Perpetual Planet Ocean Expedition (hợp tác với Schmidt Ocean Institute), nhóm nghiên cứu do nhà sinh học đại dương Kim Bernard dẫn đầu đã sử dụng tàu lặn điều khiển từ xa ROV SuBastian trên tàu R/V Falkor đã bất ngờ quan sát thấy tôm krill tập trung kiếm ăn tại các khe nứt của miệng phun thủy nhiệt dưới đáy biển sâu hơn 900 mét (3.000 feet).
      2. Tại sao phát hiện này quan trọng?
        1. Khám phá nguồn năng lượng mới: Phân tích dạ dày ghi nhận chúng ăn các vi sinh vật hóa tổng hợp (sống nhờ hóa chất và lưu huỳnh từ miệng phun) thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào quang hợp từ ánh sáng mặt trời. Ngoài ra, tôm cái tích tụ lượng lớn khoáng chất (mangan, kẽm, sắt) hỗ trợ sự phát triển của phôi, cùng nồng độ cao các kim loại nặng (chì, cadimi).
        2. Tôm Nam Cực Loài nền tảng của hệ sinh thái & khí hậu: Tôm Nam Cực sở hữu sinh khối (biomass) lớn nhất trong số các loài động vật hoang dã trên Trái Đất. Chúng là mắt xích cốt lõi nuôi sống cá voi, hải cẩu, chim biển và cá, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong việc hấp thụ và lưu giữ carbon dưới đáy đại dương để chống biến đổi khí hậu.
        3. Tác động tới chính sách bảo tồn & quản lý nghề cá: Tôm krill là đối tượng đánh bắt thương mại chính ở Nam Băng Dương. Việc phát hiện ra môi trường sống biển sâu này giúp lấp đầy khoảng trống dữ liệu quan trọng, từ đó hỗ trợ cơ quan quản lý điều hành hoạt động đánh bắt hiệu quả hơn và thiết lập các khu bảo tồn biển (MPA) chính xác hơn.
    3. Chuyện trong nhà: Hội nghị nhà thông minh tại Berlin (IFA 2026) giới thiệu nhiều thiết bị và giải pháp mới.
      1. Tụi mình đang thiết kế hệ thống nhà thông minh dựa trên 1 nền tảng mã nguồn mở tên là Home Assistant, đây là một dự án của Open Home Foundation: https://www.openhomefoundation.org/
      2. Đại diện của Open Home Foundation chia sẻ cách các bạn thiết kế giải pháp cho booth sự kiện, thông qua đó tụi mình học được nhiều ý tưởng: https://www.reddit.com/r/homeassistant/comments/1wh144y/heres_how_we_built_our_devices_for_our_booth_at/
      3. Tuy nhiên, thiết bị và cách thiết lập nhà thông minh chỉ là cái vỏ, còn cái lõi vẫn cần người sống trong ngôi nhà có ý niệm về chuẩn mực mà họ mong muốn. Ở cấp độ thấp nhất, tụi mình quan tâm tới sự an toàn của ngôi nhà. Vậy dựa vào đâu để thiết lập quy tắc an toàn? Mình nghĩ tới ISO, và tìm ra bài viết này: https://www.metricstream.com/learn/iso-31000-framework-guide.html)
    4. Chuyện bên bển: data center bill: hạ viện Mỹ thông qua Hạ viện Hoa Kỳ thông qua Đạo luật Bảo vệ Người tiêu dùng điện (Ratepayer Protection Act) vào ngày 16 tháng 9 năm 2026, nhằm bảo vệ người dân khỏi tình trạng hóa đơn tiền điện tăng vọt do sự bùng nổ của các trung tâm dữ liệu AI lớn (https://www.reuters.com/world/us-house-advances-first-bill-addressing-economic-impacts-data-center-boom-2026-09-16/)
      1. buộc các tập đoàn công nghệ lớn phải chi trả 100% chi phí nâng cấp lưới điện và phát điện liên quan đến các hộ tiêu thụ công suất lớn (>100 MW).
      2. Đạo luật được thông qua với tỷ lệ áp đảo 417–3 nhờ sự ủng hộ mạnh mẽ từ cả hai đảng trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ. Tuy nhiên cũng cần chú ý đây là luật liên bang, mang tính chất hướng dẫn, không mang tính chất ép buộc chính xác các tiêu chuẩn được đề cập. Nhiều bang đã đi trước trong việc chủ động áp dụng.

  • Về SkillFuture Singapore – Bản đồ chuyển việc

    Bài viết đăng lần đầu ngày 12/5/2021 tại Facebook chính chủ, cập nhật gần nhất ngày 13/9/2026

    2031 | Placeholder | Bởi ai biết 10 năm sau Covid chuyện gì sẽ xảy ra?

    SkillFuture đã cập nhật link, chỉ cho truy cập interactive map nếu có SingPass hoặc cho một số trường hợp đặc biệt (điền form https://form.gov.sg/69489961abca1da6a1943172), nhưng may mắn sao vẫn có thể tiếp cận:

    1. 38 industry/ sector: https://jobsandskills.swda.gov.sg/frameworks/sector-information
    2. Skill framework data set:
      1. cập nhật mỗi QUÝ,
      2. gồm Unique Skill List (~2400 skill), job roles, key tasks, and skills across 38 sectors to support workforce planning…
      3. Tải tại đây: https://jobsandskills.swda.gov.sg/skills-frameworks#download-the-latest-skills-framework-dataset
    3. Supply chain management learning plan: https://jobsandskills.swda.gov.sg/resources/SCM-Skills-Plan.pdf

    Chẳng biết vì lý do nghề nghiệp, hay vì mình là một đứa không có mục tiêu dài hạn, hoặc cả hai, mình rất thường phải đối mặt với câu hỏi: em đang làm việc X muốn đổi qua làm việc Y thì phải làm gì, em chán công việc hiện tại thì giờ em chuyển qua ngành nào khác cho đỡ chán mà ít phải học nhất bây giờ?

    Nếu có dịp, mình rất mong được gặp một anh chị nào đó tư vấn hướng nghiệp, hoặc tốt hơn nữa là được đi học về tư vấn hướng nghiệp để biết nên trả lời câu hỏi đó như thế nào.

    Còn hiện tại, cách mình thường làm là:

    1. Làm rõ ngành/nghề mình muốn hướng đến, thông qua việc tìm và phân tích chừng chục cái job post về ngành đó; đọc job description, tìm gặp các anh chị làm ngành đó

    2. Tự đánh giá kĩ năng của mình qua các bài test, phỏng vấn thử, tham gia khóa học có dự án thực tế

    3. Xác định khoảng cách kĩ năng giữa cái mình đang có và cái cần hướng đến, lên lộ trình học, tìm kiếm cơ hội để được làm công việc đó, chấp nhận cả việc không được trả lương/lương thấp hơn.

    Cũng chính trong quá trình tìm kiếm cơ hội đó, mình được biết đến một trang web của chính phủ Singapore là https://www.ssg.gov.sg/wsq/skills-framework.html, với rất nhiều thông tin hữu ích theo từng nhóm ngành (Infocom, HR, Healthcare…) mà chúng ta có thể cần đến trong hành trình nghề nghiệp:

    – Mô tả công việc, cụ thể đến mức yêu cầu kĩ năng nào cần đạt đến trình độ gì (theo thang 1-6)

    – Lộ trình sự nghiệp, bao gồm cả việc đi lên/ngang/chéo

    – Các chương trình đào tạo liên quan

    – Các mẫu tuyển dụng, phỏng vấn, đánh giá năng lực… cho từng vị trí

    Khi lần đầu tiếp cận với Skill Framework này, thực sự mình có chút ghen tị với các bạn Sing :)) Bởi chính phủ của các bạn đã làm quá tốt việc kết nối giữa người lao động, người sử dụng lao động và trung tâm đào tạo, thông qua việc đề ra một cái chuẩn cho nguồn nhân lực nước mình. Mình cũng thầm mong một ngày nào đó Việt Nam cũng sẽ có giải pháp toàn diện như vậy, còn với bản thân mình trong hiện tại, skill framework này đem đến cho mình một gợi ý đủ rõ ràng để mình tiếp tục con đường học tập trong một thế giới mà các kĩ năng cũ liên tục bị lỗi thời, các kĩ năng mới cần liên tục cập nhật, và rất nhiều công việc mới đang được sinh ra.

    Link tới bài viết cũ về Onet Online: https://www.facebook.com/photo?fbid=1872182099565866&set=a.1339645262819555

    Skill Framework của

    – Healthcare: https://www.skillsfuture.gov.sg/skills-framework/hc

    – HR: https://www.skillsfuture.gov.sg/skills-framework/hr

    – Infocom (information and communication(s) technology): https://www.skillsfuture.gov.sg/skills-framework/ict

    Critical Core Skills: https://www.skillsfuture.gov.sg/skills…/criticalcoreskills

  • Chuyện tìm nhà cung cấp vật tư

    Tụi mình kí hợp đồng thầu phần thô nhân công hoàn thiện, có nghĩa là tới đoạn hoàn thiện thì tụi mình sẽ phải tự tìm vật tư và tập kết cho anh thầu thi công. Với mỗi hạng mục tụi mình thường tìm ít nhất 3 vendor vào shortlist.

    Tới đây phát sinh mấy chuyện:

    1. Quy cách vật tư

    2. Khối lượng vật tư

    3. Thời gian tập kết

    4. Trình độ thi công của nhóm thợ

    Cụ thể từng mục ha:

    1. Quy cách vật tư thì phải nói là một rừng, mà ngành xây dựng thì đặc trưng là không có làm remote được. Để tiết kiệm thời gian, tụi mình chia nhau làm “bài tập về nhà”, tìm hiểu, xác định kịch bản đi coi vật tư (coi cái gì, nói cái gì với nhà cung cấp để có nhiều thông tin nhất), dạy lại cho nhau, rồi sắp xếp để mỗi ngày chạy một khu (sơ sơ thì đã chạy khu Q9, Q12, Tân Bình, có khu Q8 là chưa chạy qua thôi).

    2. Khối lượng vật tư: đoạn này tụi mình bị làm ngược, đi vài nhà cung cấp, bị họ hỏi một số câu về khối lượng vật tư để báo giá tốt (đơn giá thay đổi tùy theo khối lượng) thì lúc đó cả 2 đứa đều chưa làm “bài tập”, nên chỉ có thể đưa con số sơ bộ và coi chất liệu, rồi về nhà làm, báo lại nhà cung cấp qua Zalo. Nhưng có vài thứ rất khó tính nếu không có chuyên môn (gạch thì có %hao hụt tùy chất gạch và kích thước, sơn thì lại phân ra nội ngoại thất etc…) nên nằm vắt tay nghĩ mấy đêm về stakeholder matrix, cộng thêm tư vấn từ anh giám sát, tụi mình quyết định cứ để cho anh thầu báo số lượng vật tư, đồng thời so với 1/ số tụi mình tự tính, và 2/ số của bên bán gạch tính. Bạn nhà mình bớt nhức đầu =))

    3. Thời gian tập kết: nhà mình bé xíu nên không có mặt bằng sẵn, do đó phải tính toán thời gian tập kết vật liệu thật kĩ. Ban đầu nhà cũng có vài trục trặc liên quan đến tập hợp nhóm thợ sau tết nên bị chậm, lại phải dí anh thầu đưa cái bảng tiến độ dự kiến, và chốt thời gian để có mặt bằng. Lại tiếp tục quay sang nhà cung cấp, thương lượng là chốt đơn nhưng chưa gửi hàng, chờ báo (+1 mục phải theo dõi).

    Một số hạng mục sẽ phải đo trực tiếp tại công trường (nội thất, cửa, bếp…) nên cũng phải dựa trên tiến độ dự để hẹn với nhà cung cấp, trong lúc đó có thể coi chất liệu, thiết kế, mẫu. Để tiết kiệm thời gian thì có thể lấy catalogue tìm hiểu trước.

    4. Trình độ thi công của nhóm thợ cũng sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến quyết định chọn vật tư. Từ ý tưởng đến hiện thực, từ vẽ đến xây luôn có khoảng cách. Tụi mình luôn check với anh thầu và anh giám sát rằng vật liệu như vậy thì thi công có vấn đề gì không, có thể phát sinh chi phí những chỗ nào (ví dụ, vật liệu có thời gian chờ dài dẫn đến bị kéo dài tiến độ, gạch to hơn thì thợ phải cẩn thận hơn do dễ bể, etc…)

    Giang Nguyễn, 30/3/2026

    (Bài gốc đã đăng trên FB chính chủ)

  • Future of Software Engineering

  • 2026 Year in Review

    Các bài đã đọc

  • Ghi chép khi dịch Think and Grow Rich

    https://www.nytimes.com/1944/06/24/archives/city-college-cuts-31-from-its-staff-dr-john-r-turner-exdean-among.html

  • Những thứ gì làm nên một persona tốt?

    Content maturity: Seed

    Content hierarchy:

    • Product
      • Technique

    Dàn ý (20260911)

    • Persona là gì? (quick Google Search)
    • Lịch sử “persona”
    • Các trường phái
    • Cảm nhận cá nhân

    Dự kiến: 1000 chữ, mỗi đoạn 250 chữ.

    Dự kiến hoàn thành: Sep

    Tìm ý:

    1. 2010, [location] [domain] https://ebiinterfaces.wordpress.com/2010/05/17/what-makes-a-good-persona/
    2. …

  • CuratedList_01. Dọn dẹp ngôi nhà số – Digital Cluttering

    Series bài viết trên Substack về Digital Cluttering:

    1. Cửa ra vào – Mật khẩu: https://lamygiangnguyen.substack.com/p/don-file-cung-ban-01-cua-vao-mat
    2. Mặt tiền – Các tài khoản mạng xã hội: https://lamygiangnguyen.substack.com/p/don-file-cung-ban-02-mat-tien-cac
    3. Phòng làm việc: https://lamygiangnguyen.substack.com/p/don-file-cung-ban-03-phong-lam-viec
    4. Góc kỉ niệm: https://lamygiangnguyen.substack.com/p/don-file-cung-ban-04-goc-ki-niem

  • Hello world!

    Welcome to WordPress. This is your first post. Edit or delete it, then start writing!

  • Học chậm #7: “tái cấu trúc” là gì và tại sao nó đáng sợ đến thế?

    Câu chuyện bắt đầu khi mình đọc được một bài viết trên trang chính phủ: https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/tiep-tuc-sap-xep-tinh-gon-to-chuc-bo-may-day-manh-thuc-hien-3-dot-pha-chien-luoc-119260111132156085.htm). Với dân làm Nhân sự, nghe tái cấu trúc/ tổ chức lại là mình cứng người rồi, và lần này khi đã không còn là người trong Nhân sự, mình nghĩ có lẽ đã đến lúc để mình áp dụng góc nhìn “người ngoài ngành” xem sao.

    Mình lên Google (không phải ChatGPT nhen), gõ “re-engineering”, và được gợi ý một từ khóa cụ thể hơn: “business process engineering”. Mình tiếp tục đọc về nó trong Wikipedia, để nắm được thông tin sơ lược là trào lưu này đã bắt đầu từ 1990s và tiếp tục tìm được một bài viết tổng hợp do bác Thomas Davenport viết năm 2007, với tiêu đề “Trào lưu đã lãng quên con người: https://web.archive.org/web/20071107044721/http://www.rotman.utoronto.ca/~evans/teach363/fastco/reengin.htm

    Sau khi đọc bài viết này, mình cảm thấy sao mà nó trúng quá đi. Những cơn hào hứng, nỗi buồn đau những ngày xưa ấy khi được gọi tên ra tuy không giải quyết được vấn đề ngay lập tức, nhưng ít nhất cho mình biết được có ai đó trên thế gian này cũng quan tâm đến chúng, như mình vậy. Và mình nhận ra, những lúc cảm thấy quá xá bất ổn với những từ ngữ đao to búa lớn bủa vây trên mạng, một cách cắt cơn stress của mình là google “buzzword X” + history + criticism. Mình muốn hiểu đến tận ngọn nguồn tại sao đứa con tinh thần ấy ra đời, nó đã lớn lên như thế nào, được “trọng dụng” và “lợi dụng” ra sao.

    Và mình cũng vui biết bao nhiêu khi stalk tác giả, và biết được hóa ra Thomas H Davenport chính là bác Tom Davenport mà mình đã follow từ hồi nảo nào vì bác có rất nhiều bài viết hay về data, analytics, knowledge management. Bài viết từ năm 2007 của bác khiến mình nhận ra thêm một yếu tố khác khiến mình thích đọc bác hơn: trên tất cả những thứ về business, hiệu suất, etc… thì yếu tố “con người” vẫn là niềm quan tâm lo lớn của bác. Ngay cả trong cuốn sách gần nhất về Agentic AI, bác cũng nhấn mạnh vai trò của “human in the loop”.

    Và không ngạc nhiên, xuất thân của bác chính là Sociology!

    Bác khiến mình tự tin hơn vào quyết định dẫn thân vào Sociology sắp tới.

    Và đó là câu chuyện trí tò mò đã kéo mình đi thật xa, và đưa mình trở lại, cho mình thêm niềm tin rằng con đường mình đang đi có vẻ cũng đã có người từng đi, và những mảnh ghép rời rạc mà mình đang có, đang từ từ ghép lại với nhau.

    Thật tuyệt!

    Giang Nguyễn, 20260112