Điểm tin:
- Chuyện trên trời: Mưa lớn kéo dài tại Nam bộ từ 18 đến 24/9, nhiều nơi sạt lở, có cây đổ gây chết và bị thương trong đô thị. Tại miền Bắc có người bị sụp cống mất tích.
- https://dantri.com.vn/thoi-tiet/tphcm-va-nam-bo-mua-lon-keo-dai-den-het-ngay-249-20260919193458437.htm
- https://tuoitre.vn/nam-sinh-roi-xuong-cong-tu-vong-da-xac-dinh-don-vi-quan-ly-he-thong-thoat-nuoc-10026092111344838.htm
- https://tuoitre.vn/nhanh-cay-roi-trung-xe-may-tren-duong-an-duong-vuong-nguoi-chong-tu-vong-100260918210121065.htm
- https://vnmha.mae.gov.vn/cuc-khi-tuong-thuy-van-dong-to-chuc-hoi-nghi-lan-thu-11-cua-nhom-tu-van-wmo-ve-du-bao-thoi-tiet-nguy-hiem-18771.htm
- Chuyện dưới biển: Deepsea: phát hiện mới về cách tôm krill ở Nam Cực tổng hợp chất dinh dưỡng tại vùng nước cực sâu dưới đáy biển, làm thay đổi nhận thức về vòng đời và hành vi của loài sinh vật có sinh khối lớn nhất thế giới và đóng vai trò quan trọng trong chuỗi thức ăn này. (https://news.nationalgeographic.org/scientific-first-national-geographic-explorers-discover-antarctic-krill-feeding-on-gases-from-deep-sea-thermal-vents/)
- Tại sao giờ người ta mới phát hiện ra? vì hơn 100 năm qua người ta chỉ tập trung nghiên cứu loài này ở vùng nước nông (300 mét trở lên, và mặc định rằng quá trình đẻ trứng (spawning) và sinh trưởng của chúng diễn ra chủ yếu gần bề mặt đại dương, nơi có ánh sáng mặt trời để vi tảo phát triển. Tuy nhiên, trong chuyến khảo sát thuộc chương trình National Geographic and Rolex Perpetual Planet Ocean Expedition (hợp tác với Schmidt Ocean Institute), nhóm nghiên cứu do nhà sinh học đại dương Kim Bernard dẫn đầu đã sử dụng tàu lặn điều khiển từ xa ROV SuBastian trên tàu R/V Falkor đã bất ngờ quan sát thấy tôm krill tập trung kiếm ăn tại các khe nứt của miệng phun thủy nhiệt dưới đáy biển sâu hơn 900 mét (3.000 feet).
- Tại sao phát hiện này quan trọng?
- Khám phá nguồn năng lượng mới: Phân tích dạ dày ghi nhận chúng ăn các vi sinh vật hóa tổng hợp (sống nhờ hóa chất và lưu huỳnh từ miệng phun) thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào quang hợp từ ánh sáng mặt trời. Ngoài ra, tôm cái tích tụ lượng lớn khoáng chất (mangan, kẽm, sắt) hỗ trợ sự phát triển của phôi, cùng nồng độ cao các kim loại nặng (chì, cadimi).
- Tôm Nam Cực Loài nền tảng của hệ sinh thái & khí hậu: Tôm Nam Cực sở hữu sinh khối (biomass) lớn nhất trong số các loài động vật hoang dã trên Trái Đất. Chúng là mắt xích cốt lõi nuôi sống cá voi, hải cẩu, chim biển và cá, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong việc hấp thụ và lưu giữ carbon dưới đáy đại dương để chống biến đổi khí hậu.
- Tác động tới chính sách bảo tồn & quản lý nghề cá: Tôm krill là đối tượng đánh bắt thương mại chính ở Nam Băng Dương. Việc phát hiện ra môi trường sống biển sâu này giúp lấp đầy khoảng trống dữ liệu quan trọng, từ đó hỗ trợ cơ quan quản lý điều hành hoạt động đánh bắt hiệu quả hơn và thiết lập các khu bảo tồn biển (MPA) chính xác hơn.
- Chuyện trong nhà: Hội nghị nhà thông minh tại Berlin (IFA 2026) giới thiệu nhiều thiết bị và giải pháp mới.
- Tụi mình đang thiết kế hệ thống nhà thông minh dựa trên 1 nền tảng mã nguồn mở tên là Home Assistant, đây là một dự án của Open Home Foundation: https://www.openhomefoundation.org/
- Đại diện của Open Home Foundation chia sẻ cách các bạn thiết kế giải pháp cho booth sự kiện, thông qua đó tụi mình học được nhiều ý tưởng: https://www.reddit.com/r/homeassistant/comments/1wh144y/heres_how_we_built_our_devices_for_our_booth_at/
- Tuy nhiên, thiết bị và cách thiết lập nhà thông minh chỉ là cái vỏ, còn cái lõi vẫn cần người sống trong ngôi nhà có ý niệm về chuẩn mực mà họ mong muốn. Ở cấp độ thấp nhất, tụi mình quan tâm tới sự an toàn của ngôi nhà. Vậy dựa vào đâu để thiết lập quy tắc an toàn? Mình nghĩ tới ISO, và tìm ra bài viết này: https://www.metricstream.com/learn/iso-31000-framework-guide.html)
- Chuyện bên bển: data center bill: hạ viện Mỹ thông qua Hạ viện Hoa Kỳ thông qua Đạo luật Bảo vệ Người tiêu dùng điện (Ratepayer Protection Act) vào ngày 16 tháng 9 năm 2026, nhằm bảo vệ người dân khỏi tình trạng hóa đơn tiền điện tăng vọt do sự bùng nổ của các trung tâm dữ liệu AI lớn (https://www.reuters.com/world/us-house-advances-first-bill-addressing-economic-impacts-data-center-boom-2026-09-16/)
- buộc các tập đoàn công nghệ lớn phải chi trả 100% chi phí nâng cấp lưới điện và phát điện liên quan đến các hộ tiêu thụ công suất lớn (>100 MW).
- Đạo luật được thông qua với tỷ lệ áp đảo 417–3 nhờ sự ủng hộ mạnh mẽ từ cả hai đảng trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ. Tuy nhiên cũng cần chú ý đây là luật liên bang, mang tính chất hướng dẫn, không mang tính chất ép buộc chính xác các tiêu chuẩn được đề cập. Nhiều bang đã đi trước trong việc chủ động áp dụng.